Αγάπη και Ναπάλμ: Εξαγωγαί των Η.Π.Α.
Αγάπη και Ναπάλμ: Εξαγωγαί των Η.Π.Α. |
|
J.G. Ballard
The Atrocity Exhibition [Love and Napalm: Export USA (1972 US)
Μετάφραση: Ηρακλής Ρενιέρης
Η σεξουαλική διέγερσις από ταινίες επικαίρων με ωμότητες. Διεξήχθησαν μελέτες για να προσδιορισθεί η επίδρασις της παρατεταμένης εκθέσεως των θεατών σε τηλεοπτικές ταινίες επικαίρων που αναπαριστούσαν βασανισμούς σε Βιετκόγκ: α) μάχιμους άνδρες, β) γυναίκες βοηθητικές στο στράτευμα, γ) παιδιά, δ) τραυματίες. Σε όλες τις περιπτώσεις αναφέρθηκε μια αξιοσημείωτη αύξηση στην ένταση της σεξουαλικής δραστηριότητος, με ειδική έμφαση σε στοματικές διαστροφές και μη ----- τρόπους. Η μέγιστη διέγερσις σημειώθηκε στους συνδυασμούς με σκηνές βασανιστηρίων και εκτελέσων. Συναρμολογήθησαν ταινίες επικαίρων στις οποίες μαχόμενοι και θύματα αντικατεστήθησαν από ηγετικές προσωπικότητες που σχετίζονταν με τον πόλεμο του Βιετνάμ, π.χ. τον Πρόεδρο Τζόνσον, τον στρατηγό Ουεστμόρλαντ και τον στρατάρχη Κί. Βάσει των προτιμήσεων των θεατών κατασκευάσθηκε μια ιδεατή αλληλουχία σκηνών με εκτελέσεις και βασανισμούς, στην οποία περιελαμβάνονταν ο κυβερνήτης Ρήγκαν, η μαντάμ Κι και μια οκτάχρονη Βιετναμέζα, αγνώστων λοιπών στοιχείων, θύμα βόμβας ναπάλμ. Ειδικά, οι σκηνές με το παιδί-θύμα διήγειραν παιδοφιλικές φαντασιώσεις εξαιρετικά σαδιστικού χαρακτήρος, π.χ. γενετήσιες διεισδύσεις στις πληγές του περινέου. Η παρατεταμένη έκθεση στις ταινίες, βρέθηκε πως είχε αξιοσημείωτη επίδραση σε όλες τις ψυχοκινητικές δραστηριότητες. Μεταγενέστερα, η ταινία προβλήθηκε τόσο σε νευρωσικά παιδιά όσο και σε ασθενείς στο τελικό στάδιο του καρκίνου, με ευεργετικά αποτελέσματα.
Ταινίες μαχών και κλινικοί πνευματικά διαταραγμένοι. Ατέρμονα επαναλαμβανόμενα κινηματογραφικά επίκαιρα από μάχες του Βιετνάμ προεβλήθησαν σε: α) ακροατήριο έρευνας, β) ψυχωσικούς ασθενείς (τριτογόνος σύφιλις). Και στις δύο περιπτώσεις οι ταινίες μαχών, εν αντιθέσει με τις σκηνές βασανιστηρίων και εκτελέσεων, βρέθηκαν να έχουν έναν αξιοσημείωτο υποτασικό ρόλο, ρυθμίζοντας την πίεση του αίματος, τον σφυγμό και τον ρυθμό αναπνοής σε αποδεκτά επίπεδα. Αυτά τα αποτελέσματα εναρμονίζονται με τα ευτελή δραματικά και συμφεροντολογικά στοιχεία των συνηθισμένων πολεμικών επικαίρων. Εν τούτοις, ο συνδυασμός αυτής της ψυχοσωματικής muzak με ταινίες ωμοτήτων, βρέθηκε πως δημιουργούσε ένα ιδανικό περιβάλλον στο οποίο οι κοινωνικές σχέσεις, τα εργασιακά καθήκοντα και τα γενικά κίνητρα συμπεριφοράς έφθασαν σε επίπεδα τελειότητας. Δεδομένων των παρουσών κοινωνικο-οικονομικών συνθηκών, η σκοπιμότητα της συντήρησης του πολέμου του Βιετνάμ φαίνεται αυτονόητη. Πολεμικές ή πολιτικές διαμάχες όπως π.χ. ο επικείμενος πόλεμος της λευκής με την μαύρη φυλή, απεδείχθησαν απογοητευτικές στις προκαταρκτικές εξετάσεις και επομένως η γενική προτίμηση αφορά σε πολέμους τύπου Βιετνάμ.
Το Βιετνάμ και ο σεξουαλικός πολυμορφισμός των εξατομικευμένων σχέσεων σωματικού χαρακτήρα. Η ανάγκη για περισσότερους πολύμορφους ρόλους έχει προβληθεί από την τηλεόραση και τα ειδησεογραφικά ΜΜΕ. Η σεξουαλική συνεύρεσις δεν μπορεί πλέον να θεωρείται ως μια προσωπική και απομονωμένη δραστηριότης, αλλά μάλλον ως ένα διάνυσμα στο δημόσιο σύμπλεγμα που περιλαμβάνει τεχνοτροπίες αυτοκινήτων, πολιτική και μαζικές επικοινωνίες. Ο πόλεμος του Βιετνάμ προσέφερε μια εστία για ένα μεγάλο φάσμα πολυμορφικών σεξουαλικών ορμών και επίσης ένα τρόπο μέσω του οποίου οι Η.Π.Α. επανεγκαθίδρυσαν μια θετική ψυχοσεξουαλική σχέση με τον λοιπό κόσμο.
Διεξήχθησαν δοκιμασίες για να εκτιμηθεί η σεξουαλική έλκυστικότης ομάδων από διαφορετικά κράτη και εθνότητες. Κατασκευάσθησαν φωτογραφικά μοντάζ όπου επελέγησαν διάφορα χαρακτηριστικά, π.χ. το πρόσωπο της μαντάμ Τσιάνγκ, αιδοία από φυλακισμένες Βιετκόνγκ, για να δημιουργηθεί το ιδανικό σεξουαλικό αντικείμενο. Όσον αφορά στην επιλογή του συντρόφου, υπήρξε σε όλες τις περιπτώσεις μια αξιοσημείωτη προτίμησις για Βιετναμέζο-α. Παραποιημένα μέρη, που απεικόνιζαν τραυματισμένα παιδιά να υποφέρουν από δριμείς πόνους στο πρόσωπο, επελέγησαν κατ' επανάληψιν από σπουδαστές, νοικοκυρές των προαστίων και ψυχωσικούς ασθενείς. Περαιτέρω μελέτες βρίσκονται εν εξελίξει, για να κατασκευασθεί ένα ιδεατό σεξουαλικό μέτρο συσχετισμού που θα εμπεριέχει μαζική εμπορευματοποίηση, ταινίες επικαίρων με ωμότητες και πολιτικές προσωπικότητες. Ο ρόλος-κλειδί του πολέμου του Βιετνάμ, είναι οριστικά εμφανής παντού.
Ο λανθάνων σεξουαλικός χαρακτήρας του πολέμου. Όλες οι στρατιωτικές και πολιτικές ερμηνείες απέτυχαν να δώσουν μια λογική εξήγηση για την παρατεταμένη διάρκεια του πολέμου. Στο έκδηλο του μέρος, ο πόλεμος μπορεί να θεωρηθεί ως μια περιορισμένη στρατιωτική αντιπαράθεση με μεγάλη συμμετοχή ακροατηρίου μέσω της τηλεοράσεως και των ειδησεογραφικών ΜΜΕ, που ικανοποιεί τις χαμηλού επιπέδου φαντασιώσεις βίας και επιθετικότητος. Αλλες δοκιμασίες επιβεβαιώνουν ότι ο πόλεμος έχει επίσης ένα λανθάνοντα ρόλο, εντόνως πολυμορφικού χαρακτήρος. Σε ατέρμονα επαναλαμβανόμενες ταινίες επικαίρων με μάχες και ωμότητες, παρεμβλήθησαν σκηνές γενετησίου, μασχαλιαίου, στοματικού και πρωκτικού χαρακτήρος. Η αποβολή περιττωμάτων στις σκηνές με εκτελέσεις βρέθηκε ότι ασκεί μια ιδιαίτερη γοητεία στις μεσαίου εισοδήματος νοικοκυρές. Η μακρόχρονιος έκθεσις σ'αυτές τις ταινίες, ίσως εξασκήσει ευεργετικά αποτελέσματα στην ψυχοσεξουαλική ανάπτυξη της σημερινής γενιάς παιδιών καθώς και στην υγειινιστική τους εκπαίδευση.
Η ικανότης μερικών πολιτικών προσώπων, π.χ. του κυβερνήτη Ρήγκαν και της Σίρλευ Τεμπλ, στη διαμεσολάβηση των λανθανόντων σεξουαλικών στοιχείων του πολέμου, δείχνει ότι ίσως αυτός είναι ο πρωταρχικός ρόλος τους. Φωτογραφικά μοντάζ καταδεικνύουν την επιτυχία: α) του εκλιπόντος προέδρου Κέννεντυ στη μετάδοση μιας γενετησίου παραμέτρου του πολέμου, β) του κυβερνήτη Ρήγκαν και της κυρίας Τεμπλ-Μπλακ στη μετάδοση μιας πρωκτικής παραμέτρου. Περαιτέρω δοκιμασίες, που επινοήθησαν για να εκτιμηθούν οι κρυφές σεξουαλικές φαντασιώσεις των αντιπολεμικών διαδηλωτών, επιβεβαιώνουν την υστερική φύση των αντιδράσεων σε ταινίες με θύματα εμπρηστικών βομβών ναπάλμ και βιαιότητες του αντικομμουνιστικού Νοτιοβιετναμέζικου στρατού, και μαρτυρούν ότι για την πλειοψηφία των αποκαλουμένων ειρηνιστικών ομάδων, ο πόλεμος του Βιετνάμ διαδραματίζει τον ρόλο της συγκάλυψης απωθημένων σεξουαλικών ανεπαρκειών ακραίας φύσεως.
Ψυχωσικοί ασθενείς που εκτέθησαν σε συνεχόμενα επίκαιρα από τον πόλεμο του Βιετνάμ, επέδειξαν σαφή βελτίωση στο σύνολο της υγείας τους, στην αυτοσυντήρηση και στην ικανότητα να αντεπεξέρχονται στα διάφορα καθήκοντα. Παρόμοια πρόοδoς σημειώθηκε και σε νευρωσικά παιδιά. Η στέρηση επικαίρων και τηλεοπτικών προβολών, οδήγησε σε συμπτώματα παραίτησης και επιδείνωσης της συνολικής υγείας. Αυτές οι παρατηρήσεις συμφωνούν με την συμπεριφορά ομάδας εθελοντριών νοικοκυρών των προαστίων κατά την περίοδο της εκεχειρίας λόγω του Νέου Έτους. Τα γενικά επίπεδα της υγείας και της σεξουαλικής δραστηριότητος, εμειώθησαν κατακόρυφα και απεκαταστάθησαν μόνο με την επίθεση του Τετ και την κατάληψη της πρεσβείας των Η.Π.Α. Υπήρξαν προτάσεις για αύξηση της βίας και της λανθάνουσας σεξουαλικότητος του πολέμου, ενώ κατά τις καθιερωμένες ειρηνευτικές κινήσεις ίσως απαιτηθεί η κατασκευή απομιμήσεων επικαίρων. Έχει ήδη αποδειχθεί ότι αυτά τα προσομοιωμένα επίκαιρα με εκτελέσεις και κακοποιήσεις παιδιών, έχουν αξιοσημείωτα ευεργετικά αποτελέσματα στην αντίληψη και την λεκτική ευχέρεια των ψυχωσικών παιδιών.
Κατασκευασμένες ταινίες με ωμότητες. Ο παραλληλισμός των ταινιών με ωμότητες από το Βιετνάμ με παραποιημένα επίκαιρα από το Αουσβιτς, το Μπέλσεν και το Κονγκό, φανερώνει ότι ο πόλεμος του Βιετνάμ υπερέχει έναντι των τελευταίων, τόσο ως προς την έλξη, όσο και ως προς τα θεραπευτικά ευεργετήματά του. Ως μέρος του θεραπευτικού τους προγράμματος, μια ομάδα ασθενών ενθαρρύνθηκε να κατασκευάσει μια επίπλαστη ταινία ωμοτήτων, χρησιμοποιώντας φωτογραφίες στοματικών, ορθικών και γενετησίων παραμορφώσεων, σε συνδυασμό με εικόνες πολιτικών προσωπικοτήτων.
Η ιδανική ταινία ακρωτηριασμού παιδιών. Χρησιμοποιώντας συναρμολογούμενα σετ με φωτογραφίες ωμοτήτων, ομάδες νοικοκυρών, σπουδαστών και ψυχωσικών ασθενών, επέλεξαν το ιδεατό παιδί-θύμα βασανισμού. Ο βιασμός και τα εγκαύματα από βόμβες ναπάλμ παρέμειναν σταθερά σημεία ενασχόλησης, ενώ καταρτίσθηκε μιά αναφορά των πλέον διεγερτικών τραυμάτων. Παρά την αποστροφή που εξέφρασαν οι ερωτώμενοι, οι επακόλουθες αξιολογήσεις εργασιακής αποδόσεως και υγείας σημείωσαν σημαντικά ωφέλη. Οι ταινίες με ωμότητες είχαν θετική επίδραση σε νευρωσικά παιδιά, πράγμα που δείχνει ότι παρόμοια ωφέλη θα είχε και το τηλεοπτικό κοινό γενικά. Αυτές οι μελέτες επιβεβαιώνουν ότι μόνο με όρους ψυχοσεξουαλικών παραμέτρων (όπως στον πόλεμο του Βιετνάμ), μπορούν οι Η.Π.Α. να συνάψουν μια σχέση με τον κόσμο, χαρακτηριζόμενη γενικά με τον όρο "αγάπη".
ΣΧΟΛΙΑ ΤΟΥ J.G. BALLARD στο ΑΓΑΠΗ ΚΑΙ ΝΑΠΑΛΜ: EΞΑΓΩΓΑΙ ΤΩΝ
Η.Π.Α.
Αγάπη και Ναπάλμ: Εξαγωγαί των Η.Π.Α. ήταν ο τίτλος που επελέγη, παρά τις
συμβουλές μου, για την αμερικάνικη έκδοση της Έκθεσης Ωμοτήτων από τον
εκδοτικό οίκο Grove Press το 1972. Θυμάμαι ότι καθόμουνα σε ένα ξενοδοχείο του
Λονδίνου με τον Φρεντ Τζόρνταν, τον έξυπνο και συμπαθή εκδότη του Grove. Διαφωνούσα
με τον τίτλο της έκδοσης, πρώτον γιατί ο πόλεμος του Βιετνάμ είχε πλέον τελειώσει
(βρισκόμασταν στο 1971), και δεύτερον γιατί θα προσέδιδε έναν εμφανώς αντι-Αμερικανικό
τόνο σε όλο το βιβλίο. Ο Τζόρνταν υπεστήριζε πως ο πόλεμος δεν είχε τελειώσει
και ότι θα συνέχιζε να διεγείρει βίαια πάθη στα επόμενα χρόνια. Ένιωθα ότι δεν
είχε δίκιο, και πως, παρ' όλο που η τραγωδία θα έριχνε την σκιά της στην Αμερική
για δεκαετίες, η εποχή των διαδηλώσεων στους δρόμους είχε περάσει. Ακόμα και από
την δική μας πλευρά του Ατλαντικού ήταν ξεκάθαρο ότι το κοινό των ΗΠΑ είχε υπερκορεσθεί
από τον πόλεμο. Όσο για τον έκδηλο αντι-Αμερικανισμό, η κρυφή λογική που λειτουργούσε
μέσα στα MME = και πάνω απ'όλα η ακούσια συσκευασία της βίας και της σκληρότητας
σαν να επρόκειτο για ελκυστικά εμπορικά προιόντα = είχε ήδη εξαπλωθεί στον κόσμο.
Αν μη τι άλλο, η διαδικασία είχε προχωρήσει περισσότερο στην Βρεττανία. Το αντίστοιχο
των αμερικανικών τηλεοπτικών διαφημίσεων είναι για την τηλεόραση του BBC τα "σοβαρά"
ντοκυμαντέρ, τα δήθεν ποιοτικά και ανεβασμένα "ειδησεογραφικά" προγράμματα, που
προσδίδουν ένα σαγηνευτικό κύρος στις μεταποιημένες εικόνες βίας και πόνου που
μας προσφέρουν οι γεμάτοι τύψεις παρουσιαστές = μια ακόμη πιό ύπουλη μορφή πορνογραφίας.
Αναγνωρίζοντας αυτήν την κατάσταση, οι νεο-πουριτανοί μας κέρβεροι έχουν αρχίσει
να ζητούν λογοκρισία στις ειδήσεις. Κατ' αυτούς, δεν θα έπρεπε π.χ. να δείχνονται
τα πτώματα από ένα αεροπορικό δυστύχημα, κάτι που φιμώνει την φυσική μας αντίδραση
(και την πολιτική μας αίσθηση ότι κάτι πρέπει να γίνει), καθώς και κάτι που ίσως
δημιουργήσει την ασυνείδητη πίστη ότι ένα αεροπορικό δυστύχημα είναι ένα συναρπαστικό
γεγονός, όχι και πολύ διαφορετικό από έναν αγώνα συγκρουόμενων σαράβαλων. Η "υπεύθυνη"
τηλεόραση είναι πάρα πολύ πιό επικίνδυνη, ακόμη και από την πλέον ανεγκέφαλη διασκέδαση.
Ακόμα και στις χειρότερες στιγμές της, το μόνο που κάνει η Αμερικανική τηλεόραση
είναι να εξευτελίζει το ήδη ευτελές, ενώ η Βρεταννική, σταθερά και με συνέπεια,
εξευτελίζει το σοβαρό.